علم در جام جهانى فوتبال

199983.jpg

در حالى كه جام جهانى فوتبال در آلمان جريان دارد، مجله نيوساينتيست به بعضى جنبه هاى علمى مربوط به فوتبال پرداخته است كه خلاصه اى از آن را در زير مى آوريم.
•••
۱ _ مهيج ترين ورزش دنيا
در يك تحقيق رياضى كه در ژانويه سال ۲۰۰۶ به چاپ رسيد چيزى را ثابت كرد كه ميليون ها طرفدار فوتبال در سراسر دنيا بى شك از قبل آن را حدس مى زدند: فوتبال نه تنها محبوب ترين ورزش دنيا است، بلكه مهيج ترين آنها هم هست البته در صورتى كه شما هيجان را براساس «بسامد آشفتگى» (upset frequency)، يعنى احتمال اينكه يك تيم ضعيف يك تيم خوب را شكست دهد، اندازه گيرى كنيد. اگر معيارتان چنين باشد، فوتبال بسيار مهيج تر از بيسبال، بسكتبال و هاكى است.
۲ _ پيش بينى كردن برندگان
اگر نمى توانيد ۵ هفته منتظر بمانيد و ۶۴ مسابقه را ببينيد تا بفهميد چه كسى برنده جام جهانى مى شود، برخى فرمول هاى رياضى وجود دارند كه وعده پيش بينى برنده نهايى را قبل از مسابقات مى دهند؛ جمله «فرمول پيروزى در جام جهانى». اين فرمول خاص به برزيل بالاترين شانس اول شدن را مى دهد و پس از آن فرانسه، آلمان و هلند قرار مى گيرند. اما انگلستان در رده نهم قرار داده مى شود. بنابراين به نظر من يك جاى كار اين فرمول اشكال دارد.
گرچه شايد خيلى هم بد نباشد كه نتايج خوبى نصيب انگلستان نشود. يك بررسى آمارى ديگر كه در سال ۲۰۰۵ انجام شده، نشان مى دهد كه طرفداران تيم ها در صورت باخت تيم محبوبشان با احتمال كمترى باعث دردسر ديگران و صدمه زدن به خودشان مى شوند، تا زمانى كه تيم شان بازى را ببرد.
۳ _ رفتار زشت
يك راه ديگر براى مقابله با طرفداران پرخاشگر استفاده از يك سيستم صوتى هوشمندانه است كه پژوهشگرانى از هلند آن را ساخته اند. آنها متوجه شدند كه اضافه كردن كمى پژواك (اكو) از بلندگوها به دم گرفتن كلمات زشت توسط تماشاگران آنقدر جمعيت را گيج مى كند كه نمى توانند به فرياد زدن هماهنگ ادامه دهند.


4 _ قرمزها برنده مى شوند
پژوهش هاى علمى وعده كمك به مديران و بازيكنان تيم ها در رقابت با حريفانشان را هم مى دهند، براى مثال، يك گزارش منتشر شده از دانشگاه دورهام در ماه مه ۲۰۰۵ نتيجه گيرى مى كند تيم هايى كه لباس قرمز مى پوشند بيشترين بخت پيروزى را دارند.
۵ _ كفش هاى بى نقص
هنگامى كه نوبت به وسايل و تجهيزات مربوط به فوتبال مى رسد ايده هاى ابتكارى فراوانى را مى توان سراغ كرد. يك فرآيند توليد سريع به نام «قالبگيرى ليزرى» به زودى اين امكان را فراهم مى كند كه كفش هاى فوتبال دقيقاً به اندازه پاى بازيكنان ساخته شود و از يك ماده هوشمند به نام «۳۰ d»، كه در حالت عادى انعطاف پذير است، اما در پاسخ به ضربه سخت و سفت مى شود، مى توان براى ساختن دستكش هاى دروازه بانى بهتر و ساير انواع وسايل حفاظتى براى بازيكنان استفاده كرد.
۶ _ سقلمه زدن براى تمرين
يك ايده حتى عجيب و غريب تر براى «يك جليقه مخصوص ورزشى لمسى» است كه حاوى برانگيزاننده هايى است كه مى توانند ضمن تمرين كردن فشار يا سقلمه ملايمى به بازيكنان وارد آورند. اين فشار به آنها پيام خواهد داد كه دارند به طور نادرست تمرين مى كنند يا حتى مى تواند به آنها بفهماند كه كدام يك از عضلاتشان را بايد تمرين دهند.
۷ _ چشم به آسمان
در تورنمنت امسال در پشت صحنه ها نيز تكنولوژى هاى جديد متعدد IT (فناورى اطلاعات) مورد آزمون قرار مى گيرند. شبكه هاى مراقبتى طرفداران تيم ها را در استاديوم ها دنبال خواهد كرد و وب سايت هايى به پوشش زنده بازى ها خواهند پرداخت و خبر و تحليل را براى فوتبالدوستانى كه در خانه ها هستند فراهم خواهند آورد.
۸ _ آفسايد ناممكن
اما همه اخبار امسال براى طرفداران و بازيكنان فوتبال مثبت نيست. يك بررسى انجام شده توسط پژوهشگران دانماركى در سال ۲۰۰۰ نشان مى دهد كه ممكن است تصميمات غلط داورى در مورد آفسايد اصولاً اجتناب ناپذير باشد.
اين امر به خاطر ناممكن بودن اين كار است كه فرد داورى كننده همزمان به توپ و بازيكن چشم بدوزد.
۹ _ تعيين كردن مسير شوت قوسى
يك بررسى ديگر كه در ماه مارس سال ۲۰۰۶ به وسيله پژوهشگران دانشگاه كوئينز بلفاست منتشر شد بيانگر آن است كه سيستم بينايى انسانى اصولاً نمى تواند مسير توپى را كه در هوا قوس برمى دارد به درستى پيش بينى كند. اين نتيجه گيرى براى دروازه بانانى كه امسال با شوت هاى قوس دار ديويد بكام يا روبرتو كارلوس مواجه مى شوند بسيار ناراحت كننده خواهد بود.
۱۰ _ سر زدن
در بررسى هاى علمى گوناگونى هم كه در مورد صدمات بدنى خاص فوتبال انجام شده معلوم شده است كه با سر زدن توپ يا هد زدن باعث آسيب هاى گردنى معينى مى شود. همچنين فوتبال با افزايش خطر ابتلا به يك نوع بيمارى عصبى وخيم، «بيمارى نورون محرك» ارتباط داده شده است.
۱۱ _ روبات فوتباليست
شايد در درازمدت راه حل همه مشكلات فوق واداشتن روبات ها به بازى كردن فوتبال براى ما باشد. به نظر مى رسد روبات ها از هم اكنون در فوتبال دستى استادى تمام عيارى يافته اند و بعضى روبات ها حتى ثابت كرده اند كه مى توانند حريفان قدرى براى انسان ها در فوتبال باشند.
New Scientist, Jun. 2006

ويل نايت
ترجمه: على ملائكه

منبع :روزنامه شرق

611 total views, 1 views today

Share

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *